Boşanma sürecinin en hassas konularından biri mal paylaşımıdır. 1 Ocak 2002’den sonra evlenmiş çiftler için yasal mal rejimi “Edinilmiş Mallara Katılma Rejimi”dir. Bu rejimin işleyişi pek çok insanın sandığından farklıdır ve doğru anlaşılmadığında ciddi hak kayıplarına yol açar.
Edinilmiş Mal Nedir?
Türk Medeni Kanunu m. 219’a göre evlilik birliği içinde, bir eşin karşılığını vererek edindiği mal varlığı değerleri edinilmiş maldır. Başlıca kalemler:
- Çalışmanın karşılığı olan edinimler (maaş, ücret, prim)
- SGK veya sosyal yardım kurumlarınca yapılan ödemeler
- Çalışma gücünün kaybı nedeniyle ödenen tazminatlar
- Kişisel malların gelirleri (kira, faiz, temettü)
- Edinilmiş malların yerine geçen değerler
Kişisel Mal Nedir?
Aşağıdakiler kişisel mal sayılır ve paylaşıma dahil edilmez:
- Evlilikten önce sahip olunan mallar
- Karşılıksız kazanma yoluyla edinilenler (miras, bağış, piyango)
- Manevi tazminat alacakları
- Sadece kişisel kullanıma yarayan eşyalar (giysi, kitap, kişisel bilgisayar)
- Kişisel mal yerine geçen değerler
Paylaşım Nasıl Hesaplanır?
Boşanma davasının açıldığı tarih itibarıyla her eşin edinilmiş mallarının net değeri (mal – borç) ayrı ayrı hesaplanır. Sonra her eş, diğerinin edinilmiş mallarının yarısı üzerinde katılma alacağı hakkı kazanır.
Örnek Hesaplama
Eş A’nın evlilik içi edinilmiş malları: 3.000.000 TL
Eş B’nin evlilik içi edinilmiş malları: 1.500.000 TL
→ Eş B, A’dan: (3.000.000 – 1.500.000) / 2 = 750.000 TL katılma alacağı talep eder.
Hangi Mallar Tartışmalı Olur?
- Konut: Evlenmeden önce alınmışsa kişisel mal; evlilik içinde alınmış ve kredi ödenmişse edinilmiş kabul edilir.
- Şirket hisseleri: Evlilik öncesi sahiplikse kişisel; evlilik içinde değer artışı tartışmalıdır.
- Altın ve takılar: Türk örfünde “kadın takıları” kadının kişisel malı sayılır.
- Araç: Kayıt tarihine göre değerlendirilir; finansman kaynağı önemlidir.
Mal Kaçırma — Önlenmesi Mümkün mü?
Eşlerden biri boşanma davası açılmadan kısa süre önce mallarını üçüncü kişilere devretmişse, diğer eş tasarrufun iptali davası açabilir. Boşanma davası açılmadan önceki 1 yıllık dönem hassas olarak değerlendirilir.
Süreç ve Yetkili Mahkeme
Mal rejimi davası boşanma davasından ayrı bir davadır. Boşanma kesinleştikten sonra 10 yıl içinde açılabilir. Yetkili mahkeme Aile Mahkemesi’dir. Ortalama süre 12-24 aydır.
Anlaşmalı Boşanmada Mal Paylaşımı
Tarafların imzaladığı anlaşmalı boşanma protokolü, mal paylaşımı konusunu içerebilir. Protokole “Eşler birbirinden başkaca bir mal talebinde bulunmayacaktır” ibaresi konursa, ileride yeni bir talep oluşturulması zorlaşır.
Uzman Tavsiyemiz
Boşanma sürecinin başında bir mal listesi çıkarın: tapu kayıtları, banka hesapları, sigorta poliçeleri, hisse defterleri, araç ruhsatları. Mal rejimi davaları teknik ve uzun süreçlerdir; mutlaka aile hukuku alanında uzman bir avukatla çalışın. Erken yapılan strateji çalışması, paylaşımda elde edeceğiniz pay üzerinde milyonlarca TL’lik fark yaratabilir.
Bir yanıt yazın